Tekst koji sledi i koji govori o tome gde se nalazimo i šta nam je činiti, kao država, pre svega na ekonomskom polju sa fokusom na ekonomske odnose sa inostranstvom, dobio sam od gospodina Igora Bajića, i prenosim ga u integralnom obliku.
U uslovima kada Srbiju karakteriše spoljnotrgovinski deficit od 11, 256 miliona $ u 2008 god, sa tendencijom stalnog rasta (2001 god deficit spoljne razmene bio je 2,308 miliona $ u 2001), osnovni prioritet spoljno – ekonomske politike je privlačenje stranih investicija kao i obezbeđenje potencijalnih tržišta za plasman proizvoda iz Srbije tj povećanje izvoza.
S obzirom da je postupak privatizacije u završnoj fazi, u budućnosti treba se fokusitati na privlačenje direktnih stranih investicija (greenfield investicija, kao i mogućnosti ulaganja u javni sektor preko PPP i koncesija). U tom cilju nameće se potreba za stvaranje povoljne poslovne klime koja se ogleda kroz:
- Ostvarenu makroekonomsku stabilnost
- bolju političku klimu (što utiče na poboljšanje kreditnog rejtinga zemlje kao bitnog signala stranim investitorima),
- regulatornu reformu (Zakon o privatizaciji, Zakon o stranim ulaganjima, Zakon o privrednim društvima, kao i niz strategija) i približavanje srpskog zakonodavstva zakonodavstvu EU (jačanje kapaciteta državne uprave i lokalne samouprave),
- stimulativnu fiskalnu politiku (poreska stopa na dobit preduzeća smanjena je sa 14% na 10% i jedna je od najnižih stopa među tranzicionim zemljama, oslobađanje poreza na dobit za investicije iznad 7,5 mil eura i 100 novozaposlenih radnika u periodu od 10 god, porez na plate smanjen na 12%) bitni su faktori
Kao bitan faktor u privlačenju stranih investicija treba navesti i dobru geografsku pozicioniranost zemle (koridor 10, koridor 7, Južni jadran, izgradnja gasovoda Južni tok).
Pored privlačenjem stranih investicija, kao bitan spoljnoekonomski prioritet Srbije javlja se povećanje izvoza čime se povećava proizvodnja, zaposlenost, makroekonomska stabilnost, kao i uredno servisiranje spoljnog duga. Uporedo sa smanjenjem spoljnotrgovinskog deficita neophodna je i promena strukture izvoza od dominacije proizvoda niže faze prerade, ka domininaciji proizvoda više faze prerade, ostvarivanje optimalne geografske diversifikacije izvoza osvajanjem novih tržišta. U konkretizaciji ovako postavljenog prioriteta kao potprioriteti javljaju se:
- punopravno članstvo u EU (ratifikacija i sprovođenje SSPa, korišćenje predpristupnih fondova (prve dve komponente, uvođenje i primena decentralizovanog sistema upravljanja IPA fondovima u cilju pripreme za strukturne fondove za EU)
- produbljivanje i proširivanje ekonomskih odnosa sa Zajednicom Nezavisnih Država (ZND) (Rusija, Ukrajna, Belorusija i Kazakstan). Isticanje Sporazuma o bescarinskoj trgovini sa Ruskom federacijom i Belorusijom koji može imati ulogu kako u privlačenju stranih investicija, tako i u povećanju izvoza
- maksimalno korišćenje benefita CEFTA sporazuma, koji omogućava slobodnu trgovfinu sa zemljama regiona
- unapređenje odnosa sa Kinom i Indijom, kao i korišćenje potpisanog Sporazuma o strateškoj saradnji i partnerstvu Srbije i Kine
- bolje korišćenje tržišnog potencijala i dobrih bilateralnih odnosa kao i duge tradicije poslovanja sa nesvrstanim zemljama (zemlje Bliskog i Srednjeg istoka, kao i Severne Afrike)
- težnja ka puunopravnom članstvu u STO
U skladu sa gore navedenim činjenicama osnova uloga ekonomskog atašea bila bi u promovisanju i isticanju komparativnih prednosti Srbije kao povoljne destinacije za strane investitore, kao i pružanje informacija i lobiranje u cilju povećanja plasmana srpskih proizvoda na ino tržištu.
(Igor Bajić)
Slični tekstovi:
- Strategije prodaje 1. deo
- Rađanje novog sveta?
- Nema besplatnog ručka
- Tips and tricks – Time management
- Za neke nove klince